از مرزها و استحكامات و طرق ارتباط طبيعى و ساخته شده و فصل دوّم از ديانت و رسوم عبادت سخن دارد ؛ سوّم از بناها ، شهرها ، قلعه‌ها ، ادارهء امور داخلى ، پست ، و استقبال بيگانگان ؛ چهارم از سپاه ؛ پنجم از خزينه و انبارهاى شاهانه ؛ ششم از ادارهء عالى ، امور دربار امپراتورى ، و ادارهء مركزى ولايتهاى دوازدهگانه ؛ هفتم از زندانها ؛ هشتم از عيدهاى ملى ؛ نهم از تقسيم كشور به دوازده ولايت ؛ دهم از نگهدارى باغها و گردشگاهها ؛ يازدهم از غذاخانه و تفريح خانه‌ها ؛ دوازدهم از علوم و فنون ، حرفه‌ها ، بازيها ، و وسايل سرگرمى ؛ سيزدهم از ريشه نظام حكومت مردم چين و جامعهء آنها ؛ چهاردهم از مدارس چين ؛ پانزدهم از روابط چين با مغرب و وصول اسلام به سرزمين چين ؛ شانزدهم از روابط چين با مردم دشتها و تبت و هند ؛ هفدهم از كشاورزى ، مراقبت براى جلوگيرى از قحطى و آتش سوزى ، تحصيل سنگ باران ، آسياها ، معابد ، زيارت ، و رسوم اهل زهد ؛ هجدهم از مساكن ، پول كاغذى ، و بازيهاى آتشى ؛ نوزدهم از قوانين و مجازات گنهكاران ؛ و بيستم از تصويرها و مجموعه‌هاى صور ، دعا براى عامّه ، سرگرمى براى مردم ، شيكپوشى ، تزيين قبور ، حساب وقت ، دورانهاى تاريخ ، مردم چين ، زراعت زمين ، جنگ با مردم دشتهاى غربى ، و موافقت مؤلّف با مردم چين در اعتقادشان به اينكه قانون و نظمشان بهتر از ديگران است . 82 از اين فهرست آشكارا معلوم مىتوان داشت كه هدف اساسى على اكبر تنها مشاهدهء اوضاع سپاهى چين نبوده و نظر آنها را كه گفته‌اند هدف اصلى از گزارش وى اقناع سلاطين عثمانى به لزوم حمله به چين و نشر اسلام در آنجا بوده باور نمىتوان كرد . بىگفت و گو هدف وى گسترده‌تر از اين بوده و مىخواسته كشورى را كه به اسم معروف و به واقع مجهول بوده بشناساند و معلوم دارد كه اين كشور مىتواند از لحاظ قانون و اداره سرمشق دولت عثمانى باشد چنان كه از فصل اخير كتاب توانيم دانست . 83 خود مؤلّف در مقدّمه آشكارا مىگويد كه هدف وى آگهى دادن است . اين قسمت از مقدّمه ، از جهت ديگر نيز براى ما مهم است كه گويد : انگيزهء ديگر ( كه سبب تأليف كتاب شد ) اين كه مرحوم سلطان الغ بيگ ، دانشمند مولانا على قوشچى را سوى ختا فرستاد و شيرى با او همراه كرد ( به رسم هديه ) ، و به فرستادگان گفت : از غرايب اوضاع اين كشور هر چه ديديد و شناختيد بنويسيد ، كه راوى كفر كافر نيست . و اين بندهء فقير هر چه را ديده ، و همه غرايب است ، ياد مىكند . 84 همهء قراين نشان مىدهد كه پندار دخالت على قوشچى در سفرنامهء على اكبر از اين سطور به وجود آمده . ولى اينك پس از توضيح تاريخها مسلّم توان داشت كه اين كار كاملا محال بوده است . شفر به اين عقيده متمايل است كه على قوشچى واقعا به چين سفر كرده و